5 tháng Biden ɴᴜɴɢ ɴấᴜ quyết tâm rút khỏi vũng lầy Afghanistan


Hồi tháng 6, khi tình hình an ninh ᴀғɢʜᴀɴɪsᴛᴀɴ xấu đi nhanh chóng, Cố vấn An ninh Quốc gia Jake Sullivan bắt đầu nêu ý tưởng đẩy nhanh chiến dịch rút quân với Biden.

Tổng thống ᴍỹ Joe Biden nhậm chức hồi tháng 1, khi thời hạn rút quân khỏi ᴀғɢʜᴀɴɪsᴛᴀɴ vào 1/5 được người tiền nhiệm Donald Trump ký với ᴛᴀʟɪʙᴀɴ trong thỏa thuận hòa bình Doha đã cận kề. Rút quân khỏi ᴀғɢʜᴀɴɪsᴛᴀɴ cũng là một cam kết chủ chốt trong chiến dịch tranh cử của Biden.

Lúc còn là phó tổng thống ᴍỹ, Biden từng cố vấn cho Barack Obama rằng ᴀғɢʜᴀɴɪsᴛᴀɴ là một vũng lầy và ᴍỹ sẽ không thể thoát khỏi đó nếu chỉ dựa vào các biện pháp quân sự.

Dù đảo ngược nhiều chính sách của Trump, Biden vẫn quyết định giữ lại thỏa thuận hòa bình Doha. Tuy nhiên, ông lùi thời hạn rút quân tới giữa tháng 9, nhằm tránh gây rủi ro cho binh sĩ ᴍỹ ở ᴀғɢʜᴀɴɪsᴛᴀɴ.

Đến tháng 4, Biden tuyên bố 2.500 lính ᴍỹ cuối cùng sẽ rời khỏi ᴀғɢʜᴀɴɪsᴛᴀɴ trước ngày 11/9. Các chỉ huy quân đội ᴍỹ lúc đó khuyến cáo ông duy trì lính ᴍỹ lâu hơn, trong khi các cố vấn dân sự ở Nhà Trắng, với những đánh giá tình báo đầy lạc quan về khả năng kháng cự ᴛᴀʟɪʙᴀɴ của chính phủ ᴀғɢʜᴀɴɪsᴛᴀɴ, lại hy vọng về một chiến dịch rút quân tốt đẹp.

Nhận thấy Biden quyết tâm chấm dứt chiến dịch quân sự ở ᴀғɢʜᴀɴɪsᴛᴀɴ, Lầu Năm Góc tìm cách thuyết phục Tổng thống cho phép duy trì 2.500 binh sĩ vận hành căn cứ không quân Bagram, với lý do đây là cơ sở vận hành máy bay không người lái (UAV) và các loại máy bay khác trong chiến dịch chống ᴋʜủɴɢ ʙố hoặc các mối ɴɢᴜʏ ʜɪểᴍ khác của lực lượng này.

Nhưng sau khi Biden thông báo về quyết định rút quân, việc đảm bảo an ninh cho đại sứ quán tại Kabul với khoảng 4.000 nhân viên ᴍỹ, ᴀғɢʜᴀɴɪsᴛᴀɴ và nước khác trở thành ưu tiên hàng đầu.

Các quan chức Bộ Ngoại giao và Bộ Quốc phòng ᴍỹ cùng lên kế hoạch duy trì 650 binh sĩ bảo vệ đại sứ quán cùng sân bay quốc tế Hamid Karzai ở thủ đô Kabul và Nhà Trắng chấp thuận kế hoạch này. Đại sứ quán ᴍỹ tại ᴀғɢʜᴀɴɪsᴛᴀɴ sau đó yêu cầu các nhân viên không thiết yếu rời quốc gia Trung Á trong đợt rút người đầu tiên.

Trong cuộc họp giữa Bộ Quốc phòng, Bộ Ngoại giao, Hội đồng An ninh Quốc gia tại trụ sở Lầu Năm Góc hôm 8/5, các quan chức nhấn mạnh quân đội ᴍỹ sẽ rút từ tuần đầu tiên của tháng 7, ngoại trừ 650 binh sĩ bảo vệ đại sứ quán và sân bay Kabul.

Một đánh giá tình báo được chuẩn bị hồi giữa tháng 6 theo yêu cầu của tướng Mark Milley, chủ tịch Hội đồng Tham mưu trưởng Liên quân ᴍỹ, nhận định Kabul có thể thất thủ 6 tháng sau khi quân đội ᴍỹ rời đi.

Với 650 binh sĩ sẽ ở lại ᴀғɢʜᴀɴɪsᴛᴀɴ tới ngày cuối, các chỉ huy quân sự phải lựa chọn giữa việc duy trì căn cứ Bagram hay vận hành sân bay Kabul, nơi dự kiến tổ chức một cuộc di tản quy mô lớn.

Đây là thời điểm Cố vấn An ninh Quốc gia Sullivan bày tỏ ʟᴏ ɴɢạɪ căn cứ Bagram có thể bị đóng cửa quá sớm, khi nhiều nhân sự đại sứ quán ᴍỹ vẫn ở Kabul và thông tin tình báo cho thấy chính phủ ᴀғɢʜᴀɴɪsᴛᴀɴ đang suy yếu.

Sau quan ngại của Sullivan, quân đội ᴍỹ ngày 18/6 tạm dừng tiến trình đóng cửa căn cứ Bagram để Nhà Trắng có thể suy tính kỹ hơn về hậu quả của việc từ bỏ căn cứ quân sự lớn nhất của ᴍỹ tại ᴀғɢʜᴀɴɪsᴛᴀɴ.

Tuy nhiên, Tổng thống Biden rốt cuộc được cho là ủng hộ kế hoạch đóng cửa căn cứ Bagram. “Chúng tôi phải chọn một và bỏ một”, tướng Milley nói và khẳng định đóng cửa căn cứ Bagram là giải pháp chiến thuật tốt nhất cho nhiệm vụ chỉ có 600-700 binh sĩ. Tổng thống Biden ngày 22/6 ký kế hoạch đóng cửa căn cứ Bagram với hạn chót vào ngày 2/7.

Nguồn: vnexpress